Phú Quốc, hòn đảo ngọc của Việt Nam, hiện đang đối mặt với những thách thức lớn về nguồn cung điện khi mà khoảng 70% nhu cầu điện của khu vực này phụ thuộc vào một tuyến cáp ngầm duy nhất. Sự cố mới đây liên quan đến tuyến cáp này đã gây ra tình trạng mất điện diện rộng, làm ảnh hưởng đến hơn 30.000 hộ dân và nhiều cơ sở du lịch. Điều này đã dấy lên hồi chuông cảnh báo về sự bền vững của hệ thống điện tại đảo.
Sự cố mất điện nghiêm trọng
Vào ngày 29 tháng 11, tuyến cáp ngầm 110 kV từ Hà Tiên ra Phú Quốc đã gặp sự cố nghiêm trọng do một đơn vị thi công đường ven biển làm hư hại. Hậu quả là các khu vực Dương Đông, Cửa Cạn, Cửa Dương, Hàm Ninh và toàn bộ phía bắc đảo mất điện. Hơn 30.000 hộ gia đình và các cơ sở du lịch bị ảnh hưởng nặng nề, dẫn đến việc gián đoạn nguồn cung nước sạch.
Để khắc phục tình hình tạm thời, Công ty Điện lực An Giang đã phải chia lại phụ tải và chuyển bớt nguồn điện từ khu vực phía nam đảo. Họ cũng huy động 20 máy phát diesel để bổ sung khoảng 2,5 MW công suất phát. Tuy nhiên, việc sửa chữa tuyến cáp ngầm rất phức tạp và có thể kéo dài hàng tháng. Trong khi chờ đợi khắc phục, Điện lực An Giang đã phối hợp với các cơ quan chức năng tỉnh để dựng một đường dây tạm 110 kV trên không nhằm đảm bảo cung cấp điện cho toàn đảo.
Cơ sở hạ tầng điện chưa hoàn thiện
Theo Tổng công ty Điện lực miền Nam, Phú Quốc hiện được cấp điện từ hai nguồn chính: đường dây 220 kV Kiên Bình ra phía nam đảo và cáp ngầm 110 kV Hà Tiên ra phía bắc. Tuyến cáp ngầm kéo dài hơn 57 km, được đưa vào hoạt động từ năm 2014 với tổng vốn đầu tư lên tới hơn 2.300 tỷ đồng. Hệ thống này đã đảm bảo 70% nguồn điện cho Phú Quốc, giúp giảm chi phí hoạt động trong ngành điện, khi trước đây, việc sản xuất điện bằng diesel tiêu tốn rất nhiều ngân sách.
Giá điện bán lẻ trên đảo đã giảm gần 50%, tương đương với mặt bằng chung của đất liền. Sự cải thiện này không chỉ góp phần giúp ngành điện hoạt động hiệu quả mà còn hỗ trợ thúc đẩy du lịch với lượng khách từ 913.000 lượt vào năm 2015 tăng vọt lên trên 8,3 triệu vào năm 2024.
Tuy nhiên, theo lãnh đạo Công ty Điện lực An Giang, vấn đề lớn nhất của hệ thống điện hiện tại là chưa có liên kết mạch vòng, tức là các tuyến điện chưa được đấu nối hoàn thiện để có thể tự chuyển hướng nguồn cung khi một nhánh gặp sự cố. Do đó, trong trường hợp tuyến cáp ngầm gặp trục trặc, tuyến 220 kV không thể bổ sung điện ngay lập tức cho toàn đảo.
Thách thức từ phát triển nhanh chóng
Trong những năm qua, dù Tổng công ty Điện lực miền Nam đã triển khai nhiều dự án để cải thiện cơ sở hạ tầng điện cho Phú Quốc, nhưng tiến độ đã bị đình trệ do vấn đề bồi thường giải phóng mặt bằng. Ngành điện đã nhiều lần đề nghị sự hỗ trợ từ địa phương nhằm sớm hoàn thành các dự án này. Dự báo rằng, nhu cầu điện sẽ tăng gấp đôi vào năm 2027 khi Phú Quốc chuẩn bị tổ chức hội nghị APEC.
Để thích ứng với thực tế đó, một chiến lược phát triển năng lượng tái tạo cũng đã được đưa ra. Đại diện Công ty Điện lực An Giang đã khuyến khích người dân và các cơ sở sản xuất phát triển nguồn điện mặt trời, nhưng không được phép phát lên lưới điện. Bên cạnh đó, việc nghiên cứu và đánh giá quy mô các nguồn năng lượng tái tạo quy mô lớn là cần thiết, với điểm nhấn vào khả năng của Phú Quốc trong bối cảnh quỹ đất hạn chế.
Nhìn nhận từ các chuyên gia
Ông Trần Hữu Hiệp, Phó chủ tịch Hiệp hội Du lịch Đồng bằng sông Cửu Long, đã đề cập rằng sự cố mất điện vừa qua là một lời cảnh báo nghiêm túc cho Phú Quốc, nơi đang phát triển nhanh nhưng còn “mong manh trước các cú sốc hạ tầng”. Ông lập luận rằng Phú Quốc không thể tiếp tục phụ thuộc vào một nguồn điện cáp ngầm duy nhất cho đến 70% công suất điện. Ông kêu gọi cần có giải pháp xây dựng một chiến lược phát triển năng lượng tái tạo phù hợp với điều kiện tự nhiên của đảo.
Ông cũng nhấn mạnh rằng các cơ sở lưu trú lớn cần có tiêu chuẩn điện dự phòng bắt buộc, đảm bảo khả năng vận hành tối thiểu trong khoảng thời gian 48-72 giờ, tương tự như mô hình mà Hawaii đang áp dụng.
Thiết lập trung tâm điều phối hạ tầng
Ngoài những biện pháp trên, Phú Quốc cần thành lập một trung tâm điều phối an ninh hạ tầng, tương tự như các đảo du lịch ở Nhật Bản và Hàn Quốc. Đơn vị này sẽ có trách nhiệm giám sát hệ thống điện, nước, viễn thông, môi trường và giao thông một cách liên tục; cảnh báo rủi ro và điều phối ứng cứu khi cần thiết. Trong bối cảnh thiên tai và biến đổi khí hậu đang có những diễn biến cực đoan, việc thiết lập một hệ thống ứng phó và quản trị rủi ro là một yêu cầu cấp thiết.
Tóm lại, tình hình hiện tại của Phú Quốc về nguồn điện đang đặt ra nhiều thách thức mà các cơ quan chức năng và cộng đồng cần phải sớm tìm ra giải pháp hiệu quả.
Liên hệ đầu tư Bất Động Sản Phú Quốc : 0966.001.001 – 0967.001.001
